Электронлă вулавăш

Ку сайтра эсир чăвашла çырнă хайлавсене тупма пултаратăр. Пур хайлава та авторĕ, çырнă çул тăрăх çăмăллăн тупма пулать. Ку архива ятарласа хатĕрленĕ — сире килĕшекен хайлавсене эсир ку сайтра та, уйрăммăн уçласа илсе те вулама пултаратăр.

Пӗлме: хайлавсем вырнаҫтармалли йӗрке.

Каçхи автобус юрлă, сăлпăранлă

Çанталăка пăра пек пăралать.

Автобуспа кĕретĕп эп пăлханнăн

Тăван та çывăх Шупашкаралла.

Хула çинче çăра тăманпа хутăш,

Ярăмланса чăн çурçĕр шевли пек,

Ытарайми йăлттам хаваслă çутă

Çунать, вылять мĕнпур талккишĕпех.

Çак лапамра, çак çулăмра — ман кĕçĕн

Столицăм, тăван килĕм — Шупашкар.

Унта кĕретĕп савăнса эп кĕçĕр,

Чи çĕкленӳллĕ ырă шухăшпа.

Çĕршывăмра халь çук провинци-мăшкăл,

Çĕршывăмра — пĕр çутă, пĕр хĕвел.

Çав çут хĕвел лăпкать пурне те ăшшăн,

Республиксем тăраççĕ йĕркипе.

Кашни столица аслă тĕп Мускавăн

Ăшшипеле ӳсет те сарăлать.

Çак шухăшпа кĕретĕп чун хускалнăн

Тăван та хаклă Шупашкаралла.

Çевги Еренерола,

хулапа паллаштарнă ханума

Шавлă-шавлă пин хутлă хула

Ик тĕнче варринчи Ăстампул!

Эп сана саваканĕ пулам —

Эсĕ ман кăмăла хапăл ту!

Урлă-пирлĕ утсан сан тавра

Ман ура айĕнчи капăр чул

Чăваш çăлтăрĕ пек сапăнса

Кăмăла шуйлантарчĕ тем чул.

Сакăр вĕçлĕ чăваш çăлтăрне

Босфор çумĕн хитре керемре

«Чаракан» сăмахпа юнашар

Çырса хунă ахах-мерченпе.

Кам алли, кам хевти ман чуна

Авалхи ăс-халпа палăртса,

Ĕненсе эп килсе курасса

Чăвашла картса хунă кунта?

Манăн халь пуç тайса тăмаллах

Мăн маçак йĕр хăварнă çĕрте.

Турă пур! Турă пур! Эй, алла!

Çуртасем кунта саккăр чĕртем!

1997, çу. 18.

Ортăкĕй, Чаракан керемĕ.

Хӳсейин Адыгӳзеле,

вакăхри ĕç йĕркелӳçине

Тĕрĕк енче эрех мĕнне

Пĕлмест ни ватă, ни яш-кĕрĕм.

Ятарлă курăк имçамне

Чĕлхе çемçилĕх пултăр терĕм.

Ăна вара таса пăрпа

Хутăштарса самай чӳклерĕм.

«Шерефие!» сăмах пуртан

Сĕт евĕр черккене çĕклерĕм.

Ăстампулта таса шывпа

Хăна валли сĕтел лартаççĕ.

Чăваш сăйланă сăрапа...

Мĕн-ма халь эрехпе хуплаççĕ?

Аваллăх манăçрĕ пулех

Е катăлчĕ ăс-хал чăвашăн?

Тăванăмсем ĕлĕкхиллех

Пире тăр урăлла курасшăн.

Шерефие, Чувашистан! —

Тесе шывпа салам каларĕç.

Ура çине тăрса, чунтан

Хĕпĕртесе пуç тайрăм.

— Тавĕç!

1997, çу, 21

Босфор ресторанĕ.

- Савниçĕм, эп тăпра пулсассăн,

Кам пулăн эсĕ?

- Эп çуркунне пулатăп та сана

Чечексемпе витĕп.

- Савниçĕм, эп тӳпе пулсассăн,

Кам пулăн эсĕ?

- Эп çут хĕвел пулатăп та... асту,

Çунса ан кай.

Хура куçсене курас мар,

Хура куçсенче — хура каç:

Пуласлăх, телей пире мар,

Хура куçсенчен тарса кай.

Чĕре халь ман юнлă çырма,

Пĕр канăç та çук чĕрене.

Амантрĕ ăна хура куç, —

Хура куçсенчен тарса кай.

I.

Вăрçă чарăнчĕ. Акă çĕнтернĕ Берлин урамĕпе кавалеристсен пĕчĕк ушкăнĕ урхамахĕсене шăварма Ландвер каналĕ еннелле каяççĕ. Сакăл ураллă хура лашасем снаряд урăлнипе çуркаланнă асфальт çийĕпе çăмăллăн юртса, ташласа пыраççĕ. Малта, чăлт шурă лаша çинче, пуç каçăртнă лейтенант. Çамрăк офицерăн пилотки хĕрринчен тухса тăракан сарă çӳçĕ çурхи çилпе чӳхенсе пырать, хăй ăшшăн кулса нухайккă тытман сылтăм аллипе чыс парать. Çак казаксен ушкăнне хула халăхĕ чарăнса çурекен пăхса ăсатать. Иртсе çӳрекен машинăсем те ытараймасăр чарăнчĕç. Çакнашкал ытармалла мар картина тĕнчере çĕнĕ пурнăç, тăнăçлă пурнăç пуçланнине кăтартса панăн туйăнать.

Тăватă çула яхăн тăсăлнă хаяр вăрçă чарăнчĕ. Çакнашкал ахăр самана пĕтнине вăрçа хăнăхнă салтакăн ниепле те шанас килмест. Çапах та юнлă çулпа ахăрса пыракан вăрçă машини сӳнчĕ, чарăнчĕ.

Берлинра çурхи кун. Вăрçă тип-шарĕнчен чиперех хăтăлса юлнă чиесемпе улмуççисем чечекре. Вĕсен ытармалла мар шăрши тарпа юн шăршине хуплать. Урамра вырăс салтакĕсен хаваслă шавĕ, юрри-кулли янăраса тăрать. Ăçтан-тăр çывăхрах хут купăс кĕвви шăранать.

Малалла

Хаджимурат Этчеева,

балкар ачисен ертӳçине

— Пĕчĕк-пĕчĕк Атăл пур

Кавказ ту çинче,

Пырса кур-ха, пырса кур, —

Тет ялан Этчей.

— Пымалла-ха, пымалла —

Тетĕп эп вара, —

Пĕрлешсе шырамалла

Хамăр тымара...

1997, çу, 17

Таксим майданĕ.

1

Яла кĕрсессĕн, эп ăнлантăм:

Татах ак юлнă çĕрлене,

Татах йĕркеллĕ пĕр хыпар та

Хаçат валли хатĕрлеймен.

Татах яра куна ирттертĕм

Вĕри хир тăрăх çӳресе.

Татах ман ĕç кунне пĕтерчĕç

Шăнкрав пек саслă тăрисем.

Халь ак çĕрле. Кăшт лăпланасчĕ

Анчах та халь куç умĕнче

Çут çăлтăрсем хумханкалаççĕ

Çуллахи каçăн тӳпинче.

Статья тухмасть, тухмасть пăртак та,

Пуçланă очерк кӳлĕнмест.

Ак таврăнсан, татах редактор

Чĕнтерĕ хăйĕн пӳлĕмне...

2

Тăп-тăрă каç. Тӳпе таса.

Çӳретĕп эпĕ сăнаса.

Урам тулли — улма шăрши,

Туллин сывлать Тăван çĕршыв.

Çут çăлтăрсем — çунан ахах-çке! —

Тăраççĕ меллĕн чӳхенсе.

Чие тĕмисенчен пăхаççĕ

Чеен çеç сывлăм куçĕсем.

Сăртран анатăп. Чарăнатăп.

Тăрса тăнлатăп таврана:

Чĕрешĕн паллă серенада

Ял çийĕн лăпкăн ярăнать.

Мускав юрри юхать вĕри çеç

Садри янравлă рупортан.

Малалла

Иртет çу кунĕ. Иртрĕ шăрăх.

Татах ак вĕтлĕх çумĕпе

Шăвать кĕр кунĕ тилĕ пек.

Эп — журналист. Çĕршывăм тăрăх

Çӳретĕп хĕлĕн-çăвĕпе.

Ыра пĕлми сунарçă евĕр

Е харсăр çулçӳревçĕ пек,

Ялан çулра, таçта пĕртепĕр

Инкек тĕл пуласса пĕлмесĕр,

Тăван хаçатăн ĕçĕпе

Çӳретĕн çăвĕн-хĕлĕпе.

Автобуспа-и е çуран-и,

Пăрахутпа е кимĕпе,

Эп аслă çул çинче çуралнăн,

Ялан васкавлă чĕрепе

Çӳретĕп хĕлĕн-çăвĕпе.

Кĕрхи калча çăра, ем-ешĕл,

Вăрман тумланнă ылтăн тум.

Çак иртнĕ çуллахи ĕçсемшĕн

Ман чĕрере хаваслă хум.

Кунçулăмăр куçать пит шавлă,

Малтан мала, вут пек вĕри.

Алра пĕртен-пĕр хĕçпăшалăм —

Большевикла пичет пери.

Утатăп ывăнма пĕлмесĕр.

Перо ман çивĕч. Тутăхман.

Çӳренĕ май, пĕр-пĕр вăрман

Е кĕрхи каçăн сĕм кĕтесĕ

Ман адреспа хура тăхлан,

Тен, ярĕ вăрттăн, ăнсăртран...

Анчах эп вăркăнса ӳксен те,

Перо ман пулĕ алăрах.

Кĕрешӳре ӳкен çынсем пек,

Малалла

Хаваслă çумăр кĕрлесе иртсессĕн,

Çанталăка чунтан тав тунă пек,

Çуталчĕ ялăм — ман тăван кĕтесĕм —

Çурхи хĕвелĕн ылтăн тумĕпе.

Ял хыçĕнче ав асамат кĕперĕ,

Çĕкленчĕ çичĕ тĕслĕн хĕмленсе.

Садра кашни турат çинче чиперрĕн

Кула пуçларĕç кĕмĕл тумламсем.

Пыратăн эп. Мĕн курнине çул майăн

Сăнакалатăп. Акă ешĕл сад.

Ун ăшĕнче эрешлĕ пӳрт çухалнă,

Ларать чĕкеç йăви пек пытанса.

Йăл-йăл кулать ав сывлăм сыпнă çулçă,

Выляççĕ тумламсем пĕр-пĕринпе.

Илемлĕ пӳртĕн кантăкĕ яр-уçă,

Ун умĕнче ларать чипер инке.

Пахча тулли çулăмланать хĕвелĕ,

Кăкăр тулли сывлать улма пахчи.

Куратăп эп: чипер инке телейлĕ,

Ун аллинче вылять ывăл ачи.